Examination of Provinces in Türkiye about Sectoral Employment Share by Cluster Analysis

Abstract

Ekonomik kalkınma ve bölgesel kalkınma sürecinde bölgesel dinamiklerin önemi; rekabet gücü, insan kaynağı gelişimi ve küresel pazarın gözlemlenmesi gibi önemli faktörlerin bir sonucu olarak artmıştır. Bu çalışmada, sektörel istihdam oranlarına göre Türkiye’deki bölgeleri gruplayabilmek için matematiksel programlama tabanlı kümele analizi yapılmıştır. Küme içi uzaklığın en büyüğünü minimize ederken küme dışı uzaklıkların en küçüğünü maksimize eden karma tamsayılı bir matematiksel model sunulmuştur. Türkiye'deki 26 Düzey 2 bölgesi, 2021 ve 2022 yılları sektörel istihdam verilerine göre kümelenmiştir. Sonuç olarak ülkemizde sektörel bazda cinsiyete göre istihdam durumuna göre her iki yıl için de iki küme elde edilmiştir. Bunlardan biri tarım sektörünün istihdam oranının diğer sektörlere göre daha yüksek olduğu diğeri ise sanayi ve hizmet sektörleri istihdam oranının daha yüksek olduğu kümelerdir. 2021 yılı ve 2022 yılı kümeleri karşılaştırıldığınde toplamda, TR22, TR32, TR33, TRC3; erkeklerde, TR21, TR22, TR32, TR52, TR81; kadınlarda ise TRC1 bölgelerinin farklı kümelere atandığı görülmüştür. Ulusal hükümet genelinde başarılı bir istihdam politikasının, insan kaynaklarının geliştirilmesinin uygulanmasıyla, Türkiye'nin çeşitli coğrafi bölgelerinde yer alan illerin dengeli büyümesinin sağlanması mümkün olacaktır.