TR-Dizin İndeksli Yayınlar Koleksiyonu
Permanent URI for this collectionhttps://hdl.handle.net/20.500.12573/396
Browse
354 results
Search Results
Article Using Artificial Intelligence in University Libraries: Experiences and Challenges(2026) Helvacıoğlu, Ece; Şenoğlu, Aysel; Cuhadar, Sami; Mert, Selma; Gezer, CagatayThe Artificial Intelligence Research Group of the Anadolu University Libraries Consortium conducted a study involving 111 directors from university libraries in Turkey. Question 7 of the survey aimed to determine which AI technologies are used in university libraries. Based on the responses, the study population comprised 11 university libraries that used 6 or more AI tools. The study aimed to identify the fundamental problems encountered by university libraries when using AI tools and applications, understand the experiences of the directors involved, and propose solutions. Semi-structured interviews revealed a need for guidance on issues such as individual versus institutional subscriptions, communication, payment methods, user data privacy, the lack of qualified personnel, technical infrastructure, and the quality of accessible information. Furthermore, the study proposed solutions to address the challenges libraries face in using AI technologies more effectively.Article Rock-Cut Vernacular Architecture in Northeastern Kayseri: Architectural Characteristics and Conservation Challenges(2026) Timur, Bahar Elagöz; Kevseroğlu, ÖzlemThe rock-cut heritage of the Kayseri Valleys represents a distinctive vernacular tradition shaped by technological skill, social practices, and environmental adaptation. These systems, evolving from carved spaces to masonry and then reinforced concrete, represent both tangible and intangible heritage, connecting past construction knowledge with community identity and collective memory while adding to the valleys’ unique cultural landscapes. This study examines the relationship between rock-cut construction techniques and the topographic context of the Koramaz and Gesi Valleys. Using archival research, field surveys, and systematic documentation, it records settlement forms, underground cities, hillside shelters, dovecotes, and related production areas, along with their connections to daily life and agricultural activities. Through on-site observations, spatial measurements, and photographs, the research shows how these features are spread across mound, slope, and basin settlements, illustrating the link between geological conditions and architectural practices. The analysis emphasizes how these spaces were organized, adapted, and combined over time, demonstrating the deep relationship between geology, settlement, and material culture. The findings highlight major conservation challenges, including abandonment due to demographic changes, functional shifts driven by modern needs, material decay from neglect, the loss of craftsmanship, and unregulated interventions that threaten structural integrity. Additionally, the near extinction of rock-cut building as a living practice endangers the continuity of related knowledge systems. Focusing on both their tangible and intangible aspects, the study advocates for conservation strategies based on socio-cultural continuity, community involvement, and sensitive adaptive reuse. This comprehensive approach is crucial to preserving the Kayseri Valleys as dynamic cultural landscapes while maintaining their relevance for future generations.Article Karışık Bir Nikel-Kobalt Hidroksit Çökeleğinden Nikel Kazanımı(2019) Kurşunoglu, SaitKarışık bir nikel-kobalt hidroksit çökeleğinden (MHP) nikel kazanımı tasarlanmış ve deneysel olarak araştırılmıştır. Nikel kazanımı için sülfürik asit miktarının, liç süresinin, liç sıcaklığının ve karıştırma hızının etkileri incelenmiştir. 0,75M sülfürik asit miktarında, 30°C liç sıcaklığında ve 400 rpm karıştırma hızı şartlarında, 60 dakika liç işleminden sonra %90’dan daha fazla nikel ve yaklaşık %80 kobalt çözeltiye alınmıştır. Araştırılan koşullar altında katı-çözelti karışımının pH değeri 1,23 olarak belirlenmiştir. Liç sıcaklığının ve karıştırma hızının MHP numunesinden nikel kazanımına faydalı etkilerinin olmadığı gözlemlenmiştir. Yeni MHP numunesi üzerinde yapılan XRD incelemeleri sonrasında elde edilen sonuç ve piklerin oldukça geniş olması numunenin amorfumsu katı yapıda olduğunu ortaya çıkartmıştır.Article Kayseri̇, Turkey and İslam Perceptions of the Foreign Students Who Study in Kayseri̇(2015) Göver, İbrahim Hakan; Yavuzer, Hasan1. Giriş Bilgi arayışı ve bilgiye ulaşma çabası insanoğlu için evrensel bir çabadır. Eskiden ulaşım ve iletişim araçlarının yetersizliği ile sınırlı olan ve bölgesel/ulusal düzeyde kalan bilgi arayışı, günümüz dünyasındaki teknolojik gelişmelerle küresel bir nitelik kazanmıştır. Artık insanlar, fiziki sınırların ortadan kalktığı bir dünyada, bilgiyi daha iyi şartlarda ve yeterliliklerde sunan eğitim kurumlarından elde etmek istemektedirler. Bilgiye olan talep ve bilgiye verilen değer günümüzde o kadar çok artmıştır ki artık "Bilgi Toplumu" adı verilen yeni bir toplum tipinden bile bahsedilmektedir. Toplumsal yapıdaki bu değişime bağlı olarak özellikle hareketliliğinde belirgin bir artış gözlemlenmektedir. Bu artış, ülkeler arasında büyük bir rekabete ve önemli strateji değişikliklere neden olmuştur. Türkiye'nin eğitim alanında yaşanan bu rekabetin dışında kalması düşünülemez. Ülkemiz jeo-stratejik konumunun sağladığı avantajı iyi değerlendirmek ve eğitim politikalarını yeniden gözden geçirmek durumundadır. Zira uluslararası öğrenciler okudukları ülkelere pek çok alanda önemli fırsatlar sunmaktadırlar. Okudukları süre boyunca yaptıkları harcamalarla ülke ekonomisine olan katkıları, farklılıklarından dolayı kültürlerarası diyalog ve hoşgörüyü artırmaları ve mezuniyetleri sonrası okudukları ülkeye duydukları sempati ve duygusal bağ ile o ülkenin gönüllü birer elçisi olmaları bu fırsatlardan sadece birkaçıdır. Bununla birlikte yabancı öğrencileri cezbetmek için öncelikle uluslararası arenada olumlu bir ülke imajına sahip olmak gerekir. Bu bağlamda değerlendirildiğinde, çeşitli ülkelerden gelerek Türkiye'de okuyan öğrencilerin algılarının araştırılması ve karar mekanizmasında bulunan kişilere geri besleme sağlanması hayati bir önem arz etmektedir. 2. Araştırmanın Konusu Bu çalışmada farklı ülkelerden gelerek Uluslararası Mustafa Germirli Anadolu İmam Hatip Lisesinde öğrenim gören yabancı uyruklu öğrencilerin öğrenim gördükleri şehir (Kayseri), öğrenim gördükleri ülke (Türkiye) ve İslam dini hakkındaki algıları konu edilmiştir. 3. Araştırmanın Amacı Çalışmanın amacı, yabancı uyruklu öğrencilerin Kayseri, Türkiye ve İslam algısını tespit ederek karar merciindeki kişilere öğrenci memnuniyetini artırıcı ve ülke imajını güçlendirici geri besleme sağlamaktır. 4. Araştırmanın Önemi Yabancı uyruklu öğrencilerin algılarının öğrenilmesi ülkemizin dış imajı açısından stratejik bir önem arz etmektedir. Konunun bu öneminden dolayı ülkemizdeki yabancı uyruklu öğrenciler ile ilgili pek çok bilimsel çalışma yapılmıştır. Ancak bu çalışmalarda, ağırlıklı olarak, yükseköğretime devam eden öğrencilerin Türk Eğitim Sistemine uyumları ve Türkçe'yi öğrenmede karşılaştıkları zorluklar araştırılmış ve çalışma grubu olarak da genellikle Türki Cumhuriyetlerinden gelen öğrenciler seçilmiştir. Bizim çalışmamız ise, ortaöğretime devam eden yabancı uyruklu öğrencilerin algılarını konu edinmiştir ve çalışma grubumuzu sadece Türkî Cumhuriyetlerden değil diğer ülkelerden gelen öğrenciler oluşturmaktadır. 5. Araştırmanın Yöntemi Araştırmada ağırlıklı olarak anket çalışmasına yer verilmiş ve bu kapsamda, 388 kişilik erkek öğrenci grubundan kota örneklemesi yoluyla seçilen 181 öğrenciye toplam 57 soruluk bir anket uygulanmıştır Ankette yer alan sorular öğrencilerin Kayseri, Türkiye ve İslam algısını ölçecek tarzda ve Türkçe olarak hazırlanmıştır. Anket uygulandıktan sonra elde edilen veriler bilgisayar ortamına aktarılarak analiz edilmiştir. Verilerin analizinde SPSS 21 for Windows (Statistical Package for Social Sciences) programı kullanılmıştır. 6. Bulgular 6.1. Kayseri Algısı Anketten elde edilen verilere göre öğrencilerin büyük bir bölümü Kayseri'de kendilerini rahat hissetmektedirler ve Kayseri'ye uyum sağlarken fazla zorlanmamışlardır. Kayseri halkı ile samimi ilişkiler içindedirler ve sahip oldukları farklılıklar nedeniyle Kayseri'de dışlandıklarını ya da ayrımcılığa uğradıklarını düşünmemektedirler. Öğrencilere göre Kayseri'nin en olumlu yanı ulaşım kolaylığı; en olumsuz yanı ise hayat pahalılığı ve hava kirliliğidir. Kayseri en çok ticaret alanında gelişme kaydetmiştir. Öğrencilerin gözünde Kayseri modern ve gelişmiş bir şehirdir. Netice itibari ile öğrencilerin büyük bir bölümü Kayseri hakkında olumlu izlenimlerle ülkelerine döneceklerdir.Kayseri'de Öğrenim Gören Yabancı Uyruklu Öğrencilerin Kayseri, Türkiye... 1027 Turkish Studies International Periodical For the Languages, Literature and History of Turkish or Turkic Volume 10/2 Winter 2015 6.2. Türkiye Algısı Benzer bulgular Türkiye algısı için de geçerlidir. Öğrenciler Türkiye'yi srasıyla İslam ülkesi, doğu-batı arasında köprü ve Avrupa ülkesi olarak görmektedir. Onlara göre Türkiye dünyada yeterince tanınmakta ve bilinmektedir. Öğrencilere göre bunun en büyük nedeni Osmanlı Devletidir. Türkiye sırasıyla Orta Asya, Avrupa, Balkanlar ve Ortadoğu'da etkin bir güce sahiptir. Öğrencilerin Türkiye'ye gelmeden önceki ülkemiz hakkındaki düşünceleri ile geldikten sonraki düşünceleri arasında değişiklik olmuştur. Bu değişiklik bir kısmı için olumlu iken diğer bir kısmı için de olumsuz yöndedir. Türkiye öğrenciler tarafından sırasıyla modern toplum, sanayi toplumu ve geleneksel toplum olarak tanımlanmaktadır. Öğrencilerin gözünde Türk insanı genellikle olumlu özelliklere sahiptir. Öğrenciler, Türkiye'de en çok yiyecek/içecek farklılıkları, Türkçe öğrenme, eğitim sistemine uyum ve giyim-kuşam farklılıkları bakımından zorlanmışlardır. Türkiye ile öğrencilerin kendi ülkeleri arasındaki farklılıklar; sırasıyla dini yaşamda, ekonomik yaşamda, sosyal yaşamda, siyasette ve hukukta mevcuttur. Öğrencilerin bir bölümü ilahiyat eğitimine ya da yükseköğrenimine Türkiye'de devam etmeyi istemektedir ve kendilerine imkan tanındığı takdirde Türkiye'ye yerleşmeyi düşünmektedirler. Öğrenciler ülkelerine döndükten sonra Türkiye hakkındaki izlenimleri genellikle olumlu olacaktır. 6.3. İslam Algısı Öğrencilerin mezhep ve görüş farklılıklarına ragmen İslam algısı konusunda da benzer sonuçlar elArticle Farklı Rotor Geometrilerine Sahip Senkron Relüktans Makinelerde Eksantriklik Hata Göstergeleri(2026) Tekgun, DidemSenkron relüktans motorları (SynRM’ler), mıknatıssız rotor yapıları, yüksek verimleri ve farklı çalışma koşulları altında gösterdikleri sağlam performans nedeniyle modern tahrik uygulamalarında önemli ölçüde dikkat çekmektedir. Bununla birlikte, SynRM’ler güvenilirliklerini azaltabilecek elektriksel ve mekanik arızalara karşı hassastır. Bu arızalar arasında, rotor ve stator arasındaki küçük hizasızlıkların dahi dengesiz manyetik kuvvetlere, artan titreşime ve elektromanyetik gerilime yol açabilmesi nedeniyle, eksantriklik arızaları kritik öneme sahiptir. Bu çalışma, üç ve dört akı bariyerli rotor geometrilerine sahip SynRM’lerdeki statik (SE), dinamik (DE) ve karışık (ME) eksantriklik arızalarını iki boyutlu sonlu eleman analizi yöntemiyle incelemektedir. Sonuçlar, ME arızasının en ciddi elektromanyetik bozulmaya neden olduğunu, üç akı bariyerli rotorun ise azalmış çıkık kutupluluk nedeniyle daha yüksek moment dalgalanması ve daha düşük moment ürettiğini göstermektedir. Moment dalgalanması, ME koşullarında %33’e kadar artış göstererek en hassas arıza göstergesi olarak belirlenmiştir. Bu bulgular, rotor geometrisi, arıza şiddeti ve makina performansı arasındaki ilişkiye dair değerli içgörüler sunarak gelecekteki SynRM tasarım ve izleme stratejilerine rehberlik etmektedir.Article Bireyci ve Toplumcu Kültürel Özelliklerin Türk ve Amerikalı Doktora Öğrencilerinin Motivasyonlarına Etkisi: Bir Karışıkültür Çalışması(2025) Turan, Yasın; Duruhan, KemalMevcut çalışmalar arasında yükseköğretimde, özellikle doktora düzeyinde yapılan kültürlerarası araştırmaların oranı oldukça düşüktür. Doktora öğrencilerinin doktora eğitimine ilişkin görüşlerinin farklı kültürel kodlar bağlamında karşılaştırılmasının bu alandaki bilgi açığının kapatılmasına yardımcı olacağı düşünülmektedir. Bu çalışma, Türk ve Amerikalı doktora öğrencilerinin doktora yapma motivasyonlarına ve bu motivasyonları etkileyen faktörlere ilişkin görüşlerinin bireyci ve toplumcu özellikler açısından nasıl farklılaştığını ortaya koymayı amaçlamaktadır. Nitel araştırma yöntemi kullanılarak gerçekleştirilen bu çalışma, Fenomenoloji modeli kullanılarak yapılandırılmıştır. Araştırmada yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır. Çalışma grubunun oluşturulmasında ölçüt örnekleme yöntemlerinden amaçlı örnekleme yöntemi kullanılmıştır. Veriler, belirlenen ölçütleri karşılayan 21 Türk ve 21 Amerikalı doktora öğrencisinden toplanmıştır. Türk ve Amerikalı öğrencilerin içinde yetiştikleri toplumun özelliklerine paralel motivasyon kaynaklarına ve motivasyon düzeylerini etkileyen faktörlere sahip oldukları ortaya çıkmıştır. Bu durum Amerikalı öğrenciler için daha net gözlemlenirken, Türk öğrenciler için kolektivist ve bireyci kodların iç içe geçtiği görülmüştür. Araştırma, doktora eğitiminin planlanması ve uygulanmasında kültürel özelliklerin dikkate alınmasının önemini ve doktora öğrencilerinin kültürel özelliklerinden kaynaklanan farklılıklar nedeniyle doktora sürecine farklı yaklaşabileceklerini ortaya koymuştur.Article Acid Mine Drainage and Rehabilitation in Ilgin Lignite Mines Lakes(2016) Delibalta, Mahmut Suat; Uzal, Niğmet; Lermi, AbdurrahmanThe processes during the search, production and enrichment of mining operations naturally affects the air, soil,water resources in turn the natural environment and living organisms. In general, the environmental impact ofcoal opencast mining operations is much more significant than that of underground mining and mineralprocessing.After stripping of the material filling the holes in coal opencast production, with the rise of surface water andground water level is composed of large or small ponds. Low pH (acidic characteristic) and high metalconcentrations (Al, Ca, Mn, Fe, Cu, Zn, Pb) of these ponds, containing sulfide minerals and the waste materials,for the sustainability of natural resources is one of the biggest environmental problems.In this study, highest heavy metal contents 1839 ppb Mn and 9777 ppb Fe, the average pH values 6.49-7.81,turbidity (NTU) 0.12-63.6, sulphate content 0.05-2.67 mg SO4/L, chemical oxygen demand 4-136 mg O2/L andelectrical conductivity 285 µS/cm-4.68 mS/cm have been measured during the monitoring study of five differentlignite opencast mine post-production lakes of the TKI GLI Ilgın. Analyses were performed in three-monthperiods. The results were evaluated within the framework of relevant laws and regulations.Article Survo bulmacasının oluşturulması ve çözülmesı̇ ı̇çı̇n tamsayılı programlama formülasyonu(2025) Sungur, Banu; Erciyes, FatmanurBulmacalar genellikle eğlence için üretilir ancak aynı zamanda matematiksel veya mantıksal problemlerdir. Her bulmacanın kendine özgü bir mantığı ve matematiği vardır. Altta yatan mantığı kavrayıp modelleyebildiğimizde bulmacalar daha anlaşılır hale gelir. Bu nedenle bulmacalar bilim insanlarının ilgisini çeken bir araştırma alanı oluşturmaktadır. Mantık bulmacalarından biri de Survo bulmacasıdır. Bu bulmacayı oluşturmak ve çözmek için bir tamsayılı doğrusal programlama modeli formüle edilmiştir. Formülasyonun geçerliliğini göstermek için açıklayıcı örnekler verilmiştir. Modelin etkinliği internette bulunan Survo bulmacaları çözülerek test edilmiştir. Çözümler kısa işlemci sürelerinde elde edilmiştir. Daha sonra, modellerin etkinliği deneysel hesaplamalar kullanılarak analiz edilmiştir. Hesaplama sonuçları bir dizi Survo bulmaca örneği üzerinden elde edilmiştir. Önerilen matematiksel model, 50x50 boyutuna kadar bulmacaları kısa CPU sürelerinde, maksimum 254 saniyede üretmiştir. 15x15 boyutuna kadar olan bulmacalar çözülmüştür.Article The Exception to Legislative Immunity for “Cases Subject to Article 14 of the Constitution as Long as an Investigation Has Been Initiated Before the Election” as a Problem of Democracy(2025) Ekinci, BaşakAnayasa’nın 83. maddesine göre yasama dokunulmazlığının istisnasını oluşturan “seçimden önce soruşturmasına başlanılmış olmak kaydıyla Anayasa’nın 14. maddesine giren durumlar”, istisnanın kötüye kullanılmasını kolaylaştıran bir belirsizlik içermektedir. Anayasa Mahkemesi, hukuk devleti ilkesinin bir gereği olan öngörülebilirlik kriterini taşımayan bu kuralın mevcut haliyle uygulanmasının seçilme ve siyasi faaliyette bulunma hakkını ihlal edeceğine karar vermiştir. Mahkemenin bu istisnaya yönelik içtihadı, yasama organına bu istisnanın kapsamını ve uygulamasında göz önünde bulundurulması gereken kriterleri belirleme yükümlülüğü de yüklemiştir. Ancak bu çalışmada, söz konusu istisnanın demokratik hukuk devleti ilkesi açısından yarattığı risklerin istisnanın daha detaylı düzenlenmesiyle ortadan kaldırılamayacağı ileri sürülmüştür. Çalışmanın önerdiği çözüm, bu istisnanın Anayasa’nın 83. maddesinden çıkarılmasıdır. Zira yasama dokunulmazlığının amacı, işlevi ve sınırları Türkiye bağlamında ele alındığında istisnanın sadece seçim sonrasına değil seçim öncesi siyasal alana da keyfi müdahaleyi mümkün kıldığı ve böylece demokratik hukuk devleti ilkesine ciddi şekilde zarar verme potansiyeli taşıdığı açığa çıkmaktadır.Article Kil Zeminlerdeki Düz Ve Konik Rüzgar Türbini Temellerinin Oturma Davranışının 3b Sonlu Elemanlar Yöntemiyle Karşılaştırmalı İncelenmesi(2025-12-03) Yalçın, HakanYenilenebilir enerjinin önemi arttıkça, rüzgar türbinleri çoğalmakta ve killi zemin de dahil çeşitli zemin tiplerine inşaat yapılmaktadır. Rüzgâr enerjisi sistemlerinin stabilitesini ve uzun süreli çalışmasını garanti etmede önemli bir unsur, rüzgâr türbini temellerinin killi zeminlerdeki deformasyon davranışıdır. Bu çalışmanın amacı, geleneksel dairesel düz tip rüzgar türbin temeli (DTT) ve konik tip temelin (KTT) zemindeki oturma performanslarının 3 boyutlu sonlu eleman yöntemi kullanılarak kıyaslanmasıdır. Analizlerde, aşırı konsolidasyon oranı (AKO), kohezyon, içsel sürtünme açısı gibi farklı zemin parametreleri ve türbine etkiyen burulma momentinin türbin temellerinin oturmasını ve genel deformasyonunu nasıl etkilediği incelenmiştir. Çalışma sonucunda, KTT kullanıldığı durum DTT ile kıyaslandığında zeminde daha az gerilme olması ve daha iyi bir oturma performansı elde edilmesine olanak sağlamıştır. Ayrıca, AKO' nun temelin deformasyona tepki verme biçimini önemli ölçüde değiştirdiği tespit edilmiştir. Sahip olduğu geometri sayesinde optimize edilmiş gerilim dağılımı, kesme ve yanal kuvvetlere karşı geliştirilmiş direnci ve iyileştirilmiş moment kararlılığı, KTT’ nin karmaşık zemin ortamlarında kara rüzgar türbinlerini desteklemek için daha güvenilir ve etkili bir seçim haline getirmektedir.