TR-Dizin İndeksli Yayınlar Koleksiyonu
Permanent URI for this collectionhttps://hdl.handle.net/20.500.12573/396
Browse
11 results
Search Results
Research Project GEAKDES: Gerçek Zamanlı Deprem Afet / Süreç Yönetimi İçin Yapay Zekâ Temelli Akıllı Karar Destek Sistemi(2024) Dedeturk, Bilge Kagan; Özmen, Mihrimah; Yüksel, Muhammed Burak; Akin, Muge; Ozcan, OrkanDepremler, dünya genelinde sıkça görülen ve ciddi etkiler yaratan doğal felaketlerdir. Modern teknoloji, özellikle sismik olarak aktif bölgelerde, gerçek zamanlı sismik ölçümlerle hızlı müdahale imkanı sağlar. Deprem sonrası hızlı ve doğru hasar tespiti, acil yardım ve kurtarma operasyonlarının etkin yönetilmesini sağlar. Depremlerin dünya çapında ekonomik ve insan kayıpları büyük boyutlardadır, özellikle sismik olarak aktif bölgelerde tehdit oluşturur. Bina güçlendirme çalışmaları ve afet önleme planları, toplumların depremlere karşı direncini artırabilir. Makine öğrenimi ve yapay zeka, depremle ilgili konularda önemli uygulamalara sahiptir. Bu teknolojiler, deprem hasar tahmini, sismik aktivite tahmini ve bina güçlendirme stratejilerinde kullanılır. GEAKDES projesi, bütünleşik bir afet karar destek sistemi sunmaktadır. Gerçek zamanlı makine öğrenmesi algoritmaları, deprem hasar tahminini bina, deprem, zemin gibi karakteristik özelliklerden elde ederek gerçekleştirmektedir. Bu bilgiler, uydu görüntü analizleri ile birleştirilerek daha yüksek doğrulukla deprem hasar tahmini yapılmasını sağlamaktadır. Ayrıca, deprem sonrası yardım ihtiyaçlarını tespit ederek lojistik ağ modeli çalıştırılmakta ve yardım rotaları belirlenmektedir. Proje kapsamında geliştirilen Maliyet Duyarlı Paralel ABC-ANN ve Maliyet Duyarlı Paralel GA algoritmaları, deprem hasar tahmininde yüksek doğruluk ve hızlı eğitim süreleriyle dikkat çekmektedir. Sentinel-2 ve Sentinel-1 uydu görüntüleri kullanılarak deprem sonrası hasar tespiti yapılmış, optik görüntülerle bina yıkımları, SAR görüntüleriyle zemindeki değişiklikler belirlenmiştir. Bu bilgilerin entegrasyonuyla %91 doğruluk elde edilmiştir. Açık kaynaklı Sentinel-1 SAR uydu görüntülerinin kullanımı, makine öğrenmesi yöntemlerine entegre edilerek deprem kaynaklı hasarın anlaşılmasına katkı sağlamıştır. GEAKDES, hasar tahmin bilgilerini kullanarak deprem bölgesi yardım ulaştırma planlamasına yönelik lojistik ağı modellemektedir. MM-CSA yaklaşımıyla rotalar hesaplanmış ve İkame Ürün Stratejisi ile pilot bölgelerde yardım dağıtım rotaları belirlenmiştir. Proje, elde edilen bilgi ve deneyimleri paylaşarak insanlığın faydalanmasını amaçlamaktadır.Article Vergi Uyumu Davranışı ve Laboratuvar Deneyleri: Bir Yazın Taraması(2021) Demirtaş, Burak KağanThe purpose of this article is to conduct a literature review of the papers based on laboratory experiments to analyze tax evasion behaviors of individuals. Although experimental studies in economics have become more and more important day by day, there are almost no publications on experimental economics in the Turkish literature. The studies are examined especially in terms of experimental designs because this study also aims to increase awareness about laboratory experiments. This review also discusses the criticism of laboratory experiments and concludes that the results obtained from laboratory experiments are important and it would be beneficial to support them with field experiments.Article Kamusal Mekânın Yeniden Üretiminde Halk Sağlığının Rolü(2021) Yıldız, Seçil Gül Meydan; Bahçecı, Hazal Ilgın; Ayten, Asım MustafaThe city and urbanism are directly related to the production of publicities and public space. Public space has been one of the most important parts of cities as areas where social change takes place through social communication and interaction throughout history. These areas, like cities, have never shown a static feature; they have constantly changed and transformed by being affected by the social, economic and political conditions of the age. An important pillar of the spatial change and transformation process specific to the city is the creation of land use decisions for public and private spaces through urban administration and planning. It’s essential to be prepared and cautious for any kind of disaster in the land-use decisions. Even though earthquakes are the first thing that comes to mind when natural disasters are considered, the pandemic process caused by The New Type of Coronavirus (2019 nCoV) presents the risks that can be caused by an infectious disease outbreak. Reorganizing public spaces as secure spaces by forming spatial thresholds became an obligation to protect public health and to decrease the risks as much as possible when providing urban security. At this stage, the problem of considering public space usage with regards to design principles from the legal and administrative aspects has emerged. The transformation process of the density concept and spatial thresholds affect the land-use decisions within public space and design principles. In this study, the effect of the pandemic process on urban administration and planning is discussed through public health, public space and spatial threshold concepts.Article Dilsel Özetleme ile Kentsel Hareketlilik Kalıpları: Bisiklet Verilerinden İçgörüler(2023) Aydoğan, Sena; Akay, Diyar; Fidan, Fatma ŞenerThis study examined how urban mobility patterns might be analyzed using linguistic summarization, one of the descriptive data analytics tools. The paper focused on urban bicycle-sharing system data, a rich source of knowledge for comprehending urban mobility patterns. The study used a dataset with several variables: day, hour, station, and user type. The data was turned into linguistic descriptions that offer valuable insights into urban mobility through the strength of the fuzzy set. The analysis of travel patterns included identifying busy stations at various times of the day, user segment preferences (students vs. non-students), and changes in general mobility. The results of the linguistic summarization of the urban cycling data allowed for a more thorough knowledge of urban travel patterns. Urban planners, decision-makers, and transportation authorities may optimize the city's current infrastructure, increase accessibility, and meet its residents' wide range of needs thanks to the results that shed light on the dynamics of urban mobility. The study showed how practical descriptive data analytics can be in revealing information, mainly when used to examine travel patterns utilizing information from urban bicycles.Research Project GEAKDES: Gerçek Zamanlı Deprem Afet / Süreç Yönetimi İçin Yapay Zekâ Temelli Akıllı Karar Destek Sistemi(2024) Dedeturk, Bilge Kagan; Özmen, Mihrimah; Yüksel, Muhammed Burak; Akin, Muge; Ozcan, OrkanEEEAG - Elektri̇k, Elektroni̇k Ve Enformati̇k Araştirma Destek GrubuArticle Türkiye’de Kadın Kooperatifleri: Mevcut Durum Analizi, Kadın Güçlenmesi ve İstihdam Yaratma Potansiyeli(2023-04-14) Kurtuluş, Güneş; Dedeoglu, Saniye; Adar, Aslı ŞahankayaTürkiye hala toplumsal cinsiyet normlarının çok güçlü olduğu ve kadınların ekonomik yönden birçok dezavantajı yaşadıkları bir ülkedir. Bunun en bariz gözlemlenebildiği alan ise, işgücü piyasasıdır. Türkiye’de kadınların işgücü piyasasına katılımları ve istihdam oranları OECD ve AB ülkeleriyle karşılaştırıldığında oldukça düşüktür. Son dönemde kadın ekonomik ve sosyal hayata katılımlarının artırılması amacıyla alternatif bir güçlenme aracı ve istihdam modeli olarak kadın kooperatifleri öne çıkmaktadır. Nitekim kadın kooperatiflerinin yaygınlaşması amacıyla kamu kurumları, yerel yönetimler, uluslararası kuruluşlar ve STK’lar kadın kooperatiflerini maddi olarak ve kooperatiflerin kuruluş ve işletilmesiyle ilgili eğitimler aracılığıyla teknik açıdan desteklemektedirler. Ancak desteklerle sayıları gün geçtikçe artan kadın kooperatiflerinin mevcut durumunu ortaya koyan çalışmaların sınırlı olmasının yanında aktif kadın kooperatifleri ve bunların ortakları sayıları ile faaliyet alanları gibi bilgilere ulaşmak da oldukça güçtür. Bu alandaki bilgi eksikliği kadın kooperatiflerinin hem nicelik hem de nitelik açısından değerlendirilmesini zorlaştırmakta, kuruluş hedefleri ile faaliyetleri arasındaki ilişkinin analiz edilmesini engellemektedir. Bu çalışmada Türkiye’de kadın kooperatiflerinin mevcut durumu, kadın kooperatiflerinin istatistiki bölge sınıflandırmalarına göre düzey 2’de yer alan 26 bölgedeki dağılımları ve üretim ile hizmet sınıflandırmaları da dikkate alınacak şekilde incelenmiştir. Bunu yaparken Ticaret Bakanlığı’nın resmî sitesindeki verilerden, üst birliklerden elde edilen verilerden ve çalışma süresinde doğrudan iletişime geçilerek ulaşılan kadın kooperatiflerinin verilerinden yararlanılmıştır. Bu çalışma son yıllarda kadın kooperatif sayılarındaki hızlı artışa rağmen, kadın kooperatiflerinin kadın istihdamını arttırmada ve kadın güçlenmesini desteklemekte epey zayıf etkiler yarattığını göstermektedir. Fakat yine de uzun vadede kadın kooperatiflerinin toplumsal yaşamda ve çalışma yaşamında toplumsal cinsiyet eşitsizliklerinin ortadan kaldırılmasında veya azaltılmasında önemli bir güçlenme aracı olduğu söylenebilir.Article Citation - WoS: 2Citation - Scopus: 2The Nexus of Leadership, Political Empowerment, and Social Mobilization: The Case of the July 15 Coup Attempt in Turkey(Seta Foundation, 2020-06-30) Donmez, Rasim Ozgur; Timur, Kasim; Lloyd, Fatma Armagan TekeThis study analyzes the mutually empowering relations between Turkish President Recep Tayyip Erdogan and his followers, and how Erdogan's charismatic leadership and image functioned to galvanize his followers on the night of July 15, 2016, when large numbers of them mobilized against the attempted coup. The article has three sections. The first is a theoretical discussion which sheds light on the concept and the underlying mechanisms of political empowerment and its effects on the relationships between leaders and followers. The second section evaluates Erdogan's characteristics and ruling style, which was instrumental in motivating resistance to the abortive coup. Finally, the third section analyzes the various means by which Erdogan was able to inspire the masses to mobilize against the armed junta through interviews and observations.Article Tax Compliance Behaviour and Lab Experiments: A Literature Review(Maliye Bakanligi, 2021) Demirtas, Burak KaganThe purpose of this article is to conduct a literature review of the papers based on laboratory experiments to analyze tax evasion behaviors of individuals. Although experimental studies in economics have become more and more important day by day, there are almost no publications on experimental economics in the Turkish literature. The studies are examined especially in terms of experimental designs because this study also aims to increase awareness about laboratory experiments. This review also discusses the criticism of laboratory experiments and concludes that the results obtained from laboratory experiments are important and it would be beneficial to support them with field experiments.Article Symbolic Aggregate Approximation-Based Clustering of Monthly Natural Gas Consumption(2024-03-24) Söylemez, İsmet; Ünlü, Ramazan; Nalici, Mehmet ErenNatural gas is an indispensable non-renewable energy source for many countries. It is used in many different areas such as heating and kitchen appliances in homes, and heat treatment and electricity generation in industry. Natural gas is an essential component of the transportation sector, providing a cleaner alternative to traditional fuels in vehicles and fleets. Moreover, natural gas plays a vital role in boosting energy efficiency through the development of combined heat and power systems. These systems produce electricity and useful heat concurrently. As nations move towards more sustainable energy solutions, natural gas has gained prominence as a transitional fuel. This is due to its lower carbon emissions when compared to coal and oil, thus making it an essential component of the global energy framework. In this study, monthly natural gas consumption data of 28 different European countries between 2014 and 2022 are used. Symbolic Aggregate Approximation method is used to analyse the data. Analyses are made with different numbers of segments and numbers of alphabet sizes, and alphabet vectors of each country are created. These letter vectors are used in hierarchical clustering and dendrogram graphs are created. Furthermore, the elbow method is used to determine the appropriate number of clusters. Clusters of countries are created according to the determined number of clusters. In addition, it is interpreted according to the consumption trends of the countries in the determined clusters.Article An Insight Into Architectural Design Studio Education Space From a "Time" Perspective(2024-08-30) Asiliskender, Burak; Kıdık, AyşegülThis study offers a comprehensive literature review of the evolution of design studio education, focusing on the integration of Virtual Reality (VR), Augmented Reality (AR), and Mixed Reality (MR) technologies. The research explores current and future design studio models by examining the development of architectural design studio education and the importance of its physical spaces within a timeline framework. The literature review identifies key insights, analyzes patterns, and integrates findings to present a narrative of architectural education's historical evolution and prospects. The study highlights significant shifts in design studio education, moving from the traditional master-apprentice relationship to contemporary design studio spaces within architecture schools. It emphasizes the impact of social, economic, and technological developments on these models, particularly the shift to remote education necessitated by COVID-19. This transition highlighted the need for alternatives to physical studio spaces, directing attention to VR, AR, and MR technologies as potential solutions. Through a meticulous review process, this study examines how these emerging technologies can provide immersive and interactive learning experiences, enhancing flexibility and accessibility in design education. It discusses the benefits and challenges of integrating these technologies, considering their potential to function without needing a specific physical studio. Ultimately, this study contributes to the field by offering theoretical insights and practical guidelines for educators. It explores alternative models to enhance adaptability and addresses the implications of technological adaptation and crisis management. The findings enrich the academic literature and foster future research and discussion on the evolution of design studio education in the digital era.