GCRIS

Now showing 1 - 2 of 2

Küresel Krizler Eşiğinde Yeniden Kentleşme Ortamı Olarak Mimarlık
(2026) Dikmen, Hüseyin; Asıliskender, Burak; Akyüz, Sinan
Bu tez, kenti ve mimarlığı yalnızca kentleşme süreçlerinin teknik, ekonomik ve idari çıktıları olarak gören baskın yaklaşımları eleştirel biçimde sorgulayarak kent ve mimarlık ilişkisinin kolektif, politik ve dönüştürücü işlevlerini yeniden tesis edecek yaklaşımların analitik bir çerçevede entagrasyonunu amaçlamaktadır. Tez, modernleşme sürecinden itibaren kentleşme dinamiklerinin özellikle neoliberal politikalarla artan bir ivmeyle tasarımı karar alma süreçlerinden soyutlamasının kentsel mekânı parçaladığını ve kolektif yaşamı zayıflattığını savunmaktadır. Tezin temel iddiası, kentsel dönüşümdeki toplumsal ve mekansal krizlerin temel sebebinin tasarım düşüncesinin yönetişim mekanizmalarında organizasyonel rolünün eksikliğinden kaynaklandığıdır. Bu bağlamda tez, Antik Yunan'daki polis kavramından, modern, postmodern ve küresel kent aşamalarına uzanan çok katmanlı bir kuramsal çerçeve geliştirmektedir. Kentin politik bir birlik mekânından ekonomik ve idari bir nesneye dönüşümünün krizleri, yönetişim yaklaşımları içerisinde katılım ve tasarım düşüncesinin kurumsallaşması yoluyla bu krizleri çözme girişimleri analiz edilmiştir. Kuramsal tartışma, tasarımın kolektif müzakere süreçleriyle bir yönetişim aracına dönüşebileceğini gösteren 'tasarım ajansı' ve 'kamu mimarı' yapılanmaları ile küresel konut kooperatifleri ve topluluk temelli modellerle somutlaştırılmıştır. Ampirik zemin olarak Türkiye'nin kentleşmesi, konut kooperatif deneyimleri incelenmiş ve 2000 sonrası dönüşüm politikaları tasarım düşüncesi perspektifinden eleştirel bir biçimde analiz edilmiştir. Uluslar arası teorik ve pratik yaklaşımlardan elde edilen bulgular çerçevesinde Türkiye için 'dönüştürücü-onarım' kavramsallaştırmasıyla 'yaratıcı yıkım' merkezli kentsel dönüşüm uygulamalarına alternatif katılım ve tasarım odaklı, kooperatif tabanlı bir model önerilmiştir. Anahtar kelimeler: Kentsel Dönüşüm, Mimarlık, Tasarım Düşüncesi, Tasarım Ajansı.
Kayseri'nin 'Yilli'lerinin Konut Kültürü: Habitus Temelli Bir Çalışma
(2025) Özmen, Nihan Muş; Asiliskender, Burak
Bu çalışma, Kayseri'deki yilli (yerli) topluluğunun mekânsal pratiklerini kimlik ve aidiyet perspektifinden ele almakta; konutun kentsel aidiyet ve toplumsal kimliği nasıl şekillendirdiğine odaklanmaktadır. Konut, yalnızca fiziksel bir yapı olarak değil; kültürel sürekliliğin, toplumsal bağların ve aidiyet duygusunun maddi olarak ifade bulduğu bir mekânsal çerçeve olarak değerlendirilmektedir. Analiz, kent ölçeğinden evin iç mekânına kadar uzanan çok ölçekli bir yaklaşım benimseyerek, yilli ailelerin ev içi mekânı kültürel olarak miras alınmış eğilimlere göre nasıl düzenlediklerini incelemektedir. Pierre Bourdieu'nün habitus kavramına dayanan bu kuramsal çerçevede, tarihsel olarak biçimlenmiş pratik ve değerlerin gündelik mekânsal düzenlemelere nasıl gömüldüğü araştırılmaktadır. Bu bağlamda yilli olmak, yalnızca soy bağına ya da mahalle kökenine dayanan bir kimlik değil; konut tercihleri, mahalleye aidiyet ve kuşaklar arası kültürel aktarım yoluyla yeniden üretilen toplumsal olarak konumlanmış bir kimlik biçimi olarak ortaya çıkmaktadır. Bu dinamikler, gündelik rutinlerde, mahremiyet anlayışında ve estetik tercihlerde somutlaşmaktadır. Çalışma, sözlü tarih, etnografik gözlem, mekânsal haritalama ve tematik analiz gibi nitel yöntemlere dayanmaktadır. Farklı kuşaklardan katılımcılarla yapılan görüşmeler, geleneksel evlerden modern apartmanlara geçişin hem bir uyum sürecini hem de kültürel sürekliliği yansıttığını göstermektedir. Bu dönüşümler, teknik değişiklikler olarak değil, toplumsal olarak gömülü süreçler olarak yorumlanmaktadır. Sonuç olarak, bu çalışma yerellik, kimlik ve kentsel belleğin, daha geniş bir kentsel dönüşüm süreci içinde, konut aracılığıyla nasıl yeniden üretildiğini anlamaya yönelik kültürel temelli bir çerçeve sunmaktadır.

Doktora Tezleri

Browse

Filters

Settings

Sort By

Results per page

Search Results